Hoe kies je de beste olijfolie?

In deze blog deel ik wat ik daar gezien en geleerd heb, plus heel praktische tips om zelf de beste olijfolie te kiezen. We verbleven in het prachtige plaatsje Montblanc met indrukwekkende Santa Maria kerk. S’avonds genoten we van een wijnproeverij en diner met Spaanse tapas. De volgende dag nam Peter, de oprichter van Atrevido olijfolie, ons mee naar de olijfgaarden en fabriek in Tarragona.

Peter (links op onderstaande foto) verhuisde zelf vijf jaar geleden naar Spanje en kwam daar via biologisch olijfolieboer Albert (rechts op de foto) in aanraking met zijn fantastische olijfolie. Hij nam flessen mee naar Nederland en vrienden en familie waren meteen verkocht, en zo ontstond het idee om Atrevido breder aan te bieden. Want Peter vindt het zonde als mensen kiezen voor goedkope maar smaakloze olijfolie, terwijl je met een echt goede, verse olie zoveel meer kunt genieten voor een prijs die het verschil absoluut waard is. En speciaal voor leukerecepten heeft hij ook een kortingsactie voor 10% korting, gebruik de code LEUKERECEPTEN10 in je winkelmandje op atrevido.eu

Hoe wordt olijfolie gemaakt?

Wat me het meest opviel tijdens de persreis is hoe snel alles moet gebeuren. Zodra de olijven geoogst worden en gaat de kwaliteit achteruit. Daarom worden de olijven bij Atrevido binnen 24 uur na de oogst geperst, en meestal zelfs sneller.

Verder gebeurt eigenlijk verrassend weinig mee:
• De takjes worden verwijderd.
• De olijven worden niet gewassen. Dat hoeft niet, omdat ze zonder bestrijdingsmiddelen worden geteeld en ze niet op de grond vallen tijdens het oogsten.
• Daarna worden ze direct gemalen en geperst.

De olijven worden eerst vermalen tot een soort dikke pasta, en die pulp wordt daarna uitgeperst zodat de olie van het water en de stukjes vrucht worden gescheiden. Het resultaat van die eerste, pure persing proef je meteen: een vollere, fruitige geur, en een kleur die bijna richting vloeibaar goud gaat.

Wat is het verschil tussen extra vierge olijfolie en gewone olijfolie?

Extra vierge olijfolie komt van de eerste, pure persing en wordt niet bewerkt, terwijl gewone olijfolie meestal geraffineerd en gemengd is en daardoor veel minder smaak en voedingsstoffen bevat. 

In de supermarkt zie je allerlei termen als extra vierge, mild, traditioneel of koudgeperst. Maar wat veel mensen niet weten (ik ook niet!) is dat in de industrie de olijvenpulp die overblijft na de eerste persing nog sterk bewerkt om er meer olie uit te halen. Daarbij verdwijnen vrijwel alle aroma’s en gezonde stoffen, en de olie die overblijft wordt geraffineerd en later weer ‘op smaak gebracht’ precies de olie die je vaak ziet als milde of traditionele olijfolie. Producenten voegen vervolgens soms een klein beetje echte extra vierge olie van de eerste persing toe, zodat ze tóch aantrekkelijke claims op het etiket mogen zetten, terwijl het grootste deel van de olie nog steeds geraffineerd is.

Bij een producent als Atrevido gebeurt het tegenovergestelde: daar gebruiken ze uitsluitend de eerste, koude persing en laten ze de olie ongefilterd, waardoor alle natuurlijke smaken en voedingsstoffen behouden blijven. Zo’n ongefilterde olie is de eerste 4 maanden het beste van smaak. Daarna wordt de smaak iets minder sterk maar kan hij nog wel gebruikt worden.

Welke olijfolie gebruik je om te bakken?

Hier is nog wel eens verwarring over. Tijdens de persreis werd echt benadrukt dat het zonde is om een ongefilterde olie van eerste persing te verhitten. 

Gebruik extra vierge olie van topkwaliteit vooral:
• Over pan con tomate
• Over gegrilde groenten
• Bij salades
• Over vis of vlees
• Over soep als finishing touch

Voor bakken kun je beter een mildere, gefilterde olijfolie gebruiken of een olie die speciaal is bedoeld om te verhitten.

Waar let je op bij het kopen van olijfolie?

1. Oogstdatum
Op veel supermarktflessen staat alleen een THT-datum, waardoor je geen idee hebt hoe oud de olie is. Bij Atrevido kun je precies zien wanneer en waar de olijven zijn geoogst en geperst, en die openheid zegt veel over de kwaliteit.

2. Eerste persing en koude persing
Kies altijd voor extra vierge van de eerste persing (voor koude bereidingen). Deze olie wordt puur mechanisch én koud geperst, zodat de temperatuur laag blijft en alle smaak en voedingsstoffen maximaal behouden blijven.

3. Herkomst en teeltwijze
De beste olie komt van producenten die bewust telen en op het juiste moment oogsten. Albert en Montse van Atrevido werken zonder bestrijdingsmiddelen en kijkt dagelijks naar het weer, de bodem en het juiste oogstmoment, en dat proef je direct terug in de olie.

Veel gestelde vragen: